ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ 08.05.2026: «Δεν θα έπρεπε να έχουμε φτάσει εδώ σήμερα και να συζητάμε αυτό το θέμα»
Η Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕλΕΔΑ) διοργάνωσε σήμερα 8 Μαΐου 2026, συνέντευξη τύπου στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών με θέμα «Επείγουσες προκλήσεις για το σύστημα προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ευρώπη» ενόψει της Συνόδου των Υπουργών Εξωτερικών του Συμβουλίου της Ευρώπης στις 14-15 Μαΐου 2026 στο Κισινάου της Μολδαβίας.
Στη συνέντευξη τύπου τρεις δικαστές του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ), πρώην και νυν, μετέφεραν την ανησυχία τους σε σχέση με τις πρόσφατες προσπάθειες αμφισβήτησης του συστήματος προστασίας της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και της ανεξαρτησίας του Δικαστηρίου.
Η συντονίστρια της συζήτησης, Ελένη Βεληβασάκη, δικηγόρος και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕλΕΔΑ, δήλωσε:
«Η εφαρμογή κανόνων εξαίρεσης σε συγκεκριμένες υποθέσεις, όπως οι υποθέσεις μετανάστευσης, είναι ασύμβατη με τη Σύμβαση και με τις λοιπές διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών-μελών, υπονομεύει την ερμηνεία του Δικαστηρίου και περιορίζει τη δικαστική του διακριτική ευχέρεια. Παράλληλα, παραβιάζει τη θεμελιώδη αρχή της μη διάκρισης και της ίσης μεταχείρισης. Η Ελλάδα και όλα τα κράτη-μέλη οφείλουν να διασφαλίζουν σε κάθε πρόσωπο που υπάγεται στη δικαιοδοσία τους τα δικαιώματα και τις ελευθερίες που ορίζονται στη Σύμβαση. Η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν εξαρτάται από το ποιος είναι ο φορέας του. Η τηρηση της καθολικότητας, της αδιαίρετης φύσης τους είναι αδιαπραγμάτευτη, όπως και η διασφάλιση της διάκρισης των εξουσιων. Διαφορετικά, υπάρχει κίνδυνος επιστροφής σε σκοτεινές εποχές, εκείνες για τις οποίες το Συμβούλιο της Ευρώπης δημιουργήθηκε για να αποτρέψει».
Ο Χρήστος Ροζάκης, Ομότιμος Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου, ΕΚΠΑ και πρώην Αντιπρόεδρος του ΕΔΔΑ (1998-2011) τόνισε ότι:
«Έχουμε επανειλημμένα ζήσει προσπάθειες επηρεασμού του Δικαστηρίου. Εκφοβισμούς θα τους έλεγα περισσότερο» […] «Η παρέμβαση των κρατών θα έπρεπε να σταματήσει στον πολιτικό χαρακτήρα της παρέμβασης τους και όχι να επεκταθεί στην προσπάθεια αλλαγής της νομικής υφής του Δικαστηρίου, δηλαδή της ανεξαρτησίας του».
Ο Λίνος-Αλέξανδρος Σισιλιάνος, Καθηγητής Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ και πρώην Πρόεδρος του ΕΔΔΑ σημείωσε ότι:
«Η θεματική προσέγγιση που έχει το κείμενο που θα υιοθετηθεί στο Κισινάου είναι επικίνδυνη διότι σήμερα είναι οι μετανάστες εκείνοι που βρίσκονται στο στόχαστρο, αύριο θα είναι άλλες ευάλωτες ομάδες. Αφ’ ής στιγμής δηλαδή προσεγγίζεις το ζήτημα θεματικά, ανοίγεις τους ασκούς του Αιόλου γιατί δεν ξέρεις τι θα βγει αύριο».
Ο Ιωάννης Κτιστάκις, Πρόεδρος 3ου Τμήματος του ΕΔΔΑ και Αναπληρωτής Καθηγητής της Νομικής Σχολής ΔΠΘ, υπογράμμισε ότι:
«Δεν θα έπρεπε να έχουμε φτάσει εδώ σήμερα και να συζητάμε αυτό το θέμα […] Γενικές συστάσεις των κρατών εντασσόμενες σε συγκεκριμένο γεωπολιτικό πλαίσιο μπορούν ίσως να είναι χρήσιμες για το Δικαστήριο. Οι άμεσες ή έμμεσες εντολές προς το Δικαστήριο σχετικά με την κατάσταση και την εξέλιξη της νομολογίας του, συνιστούν προσβολή της δικαστικής του ανεξαρτησίας. Χαίρομαι που η ελληνική διοίκηση στάθηκε με τη σωστή πλευρά της ιστορίας και δεν υπέγραψε το αρχικό κείμενο των εννιά κρατών».
Παρακολουθήστε ολόκληρες τις εισηγήσεις στο κανάλι της ΕλΕΔΑ στο YouTube ΕΔΩ.
